خداوند در قرآن كريم هدف از خلقت انسان را عبادت خود ذكر كرده است آنجا كه مي فرمايد:
و جن و انس را نيافريديم جز براي آنكه مرا بپرستند.
اسلام
ديني است كامل و همه جانبه نگر كه همه ي نياز هاي فردي و اجتماعي انسان را
در نظر داشته و اگر به دستورات آن عمل شود سعادت دنيا و عقبا را در پي
دارد.
عبادت نيز همچون ديگر دستورات آيين اسلام هم جنبهي فردي دارد و هم جنبهي اجتماعي
اسلام
زهد صوفيانه به معناي از مردم بريدن و كنج عبادت گزيدن را به شدت رد كرده
است و مسلمانان را از آن باز داشته است.لذا مي بيينيم كه به جا آوردن نماز
نيز كه بهترين و نزديك ترين راه ارتباط با معبود است به صورت دسته جمعي
توصيه شده است و فرد در كنار جمع ، با خداي خويش خلوت كرده است و راز و
نياز ميكند.
بارزترين
جنبه ي اجتماعي عبادت خدمت به مردم و برآوردن نياز هاي آنان است .پيامبران
الهي و امامان معصوم دلسوزترين و خدمتگزارترين انسان ها نسبت به جامعه
بودند و براي هدايت مردم و در آسايش بودن انها مشكلات طاقت فرسايي را به
جان مي خريدند .قرآن كريم در بارهي پيامبر اسلام مي فرمايد:
به
درستي كه براي شما پيامبري از خودتان آمد كه بر او دشوار است شما در رنج
بيفتيد ، به هدايت شما حريص و نسبت به مومنان دلسوز و مهربان است.
در
روايات مختلف نيز بر اهتمام ورزيدن به امور مسلمانان و رفع گرفتاري هاي
آنها تاكيد فراوان شده است .پيامبر خدا در اين باره فرموده است :
كسي
كه هر روز به امور مسلمانان همت نگمارد مسلمان نيست .همچنين از ايشان در
بارهي محبوب ترين بندگان نزد خداوند سوال شد .فرمود محبوب ترين بندگان نزد
خداوند آن كسي است كه سودش بيشتر به مردم برسد.مولا نا جلال الدين محمد بلخي در مثنوي اين چنين به اين روايت اشاره رده است :
از ترهب هي كرده است آن رسول
بدعتي چون در گرفتي اي فضول
جمعه شرط است و جماعت در نماز
امر معروف و ز منكر احتراز
رنج بدخويان كشيدن زير صبر
منفعت دادن به خلقان همچو ابر
خير ناس آن ينفع الناس اي پدر
گر نه سنگي ، چه حريفي با مدر
همچنين از آن حضرت روايت شده
هر مسلماني كه گروهي از مسلمانان را خدمت كند خداوند به تعداد آنها در بهشت به او خدمتكار مي دهد.
عبادتي نبود در جهان ازان بيشي
كه مرهمي نهي از لطف بر دل ريشي
به زير پاي تو جبرئيل ، بال فرش كند
اگر پياده شتابي به كار درويشي
در روايتي از امام صادق (ع) امده است كه فرمود :
مومنان خدمتكار يكديگرند سوال شد چگونه خدمتكار يكديگرند ؟ فرمود : به يكديگر سود ميرسانند.
در روايت ديگري ميخوانيم
مردم خانوادهي خدايند هر كس براي اين خانواده سودمند تر باشد ادعايش در دوستي خدا صادق تر است
مولاي
متقيان علي (ع) كه خود نمونهي والاي ايثار و گذشت و خدمتكاري به مردم بود و
بزرگواري ها و احسان ايشان به ديگران باعث شد تا سورهي (هل اتي ) در شان
او نازل شود در سفارش به يكي از فرزندانش مي گويد
براي دوستت جان و مالت را ببخش